Enflasyon ile vergilerin işçi ücretlerine sekiz aylık toplam faturası en az 1 Trilyon 155 Milyar TL
DİSK-AR, “Ücret Kayıpları İzleme Raporu (Eylül 2025)” yayımlandı.
Rapora göre:
-Yüksek enflasyon ile adaletsiz vergi ve kesintiler işçi ücretlerini eritmeye devam ediyor!
-İşçi ücretlerindeki birikimli sekiz aylık toplam kayıp 1,2 trilyon TL’ye yaklaştı!
-2025’in ilk sekiz ayında enflasyonun işçi ücretlerine birikimli faturası 627,3 milyar TL! Vergilerin birikimli faturası ise 528 milyar TL oldu!
-Vergi ve enflasyonun ücretlerde yarattığı toplam kayıp 1 trilyon 155 milyar TL’yi aştı!
-Ağustos 2025’te enflasyon ile gelir vergisinin faturası işçi başına ortalama 11.642 TL’dir.
-Asgari ücrete ara zam yapılmaması kayıpları büyüttü. Ağustos 2025’te asgari ücretin enflasyon karşısındaki kaybı 4.753 TL!
-Ağustos 2025’te gelir vergisi ve kesinti ile enflasyon sebebiyle işçi ücretleri ortalama yüzde 38 oranında geriledi!
-Asgari ücretin 1,5 katı düzeyindeki ücrette enflasyon nedeniyle kayıp Ağustos 2025’te 6.597 TL oldu.
-Asgari ücretin 2 katı düzeyindeki ücrette enflasyon nedeniyle kayıp Ağustos 2025’te 8.121 TL oldu.
-Asgari ücretin 2,5 katı düzeyindeki ücrette enflasyon kaybı Ağustos 2025’te 9.525 TL oldu.
-Asgari ücretin 3 katı düzeyindeki ücrette enflasyon kaybı Ağustos 2025’te 11.238 TL oldu.
-Yılın ilk sekiz ayında ortalama işçi ücretinin birikimli kaybı 69 bin 166 TL!
-Yılın sekizinci ayında ortalama ücretin yaklaşık yüzde 40’ı vergi, kesinti ve enflasyon nedeniyle eridi!
-Yılın ilk sekiz ayında asgari ücretin yüzde 26,5’i kesinti ve enflasyon sebebiyle eridi.
-Yılın ilk sekiz ayında asgari ücretin 1,5 katı düzeyindeki ücretlerin yüzde 31,5’i vergi ve kesinti ile enflasyona gitti.
-Yılın ilk sekiz ayında asgari ücretin 2 katı düzeyindeki ücretlerin yüzde 34,4’ü vergi ve kesinti ile enflasyona gitti.
-Yılın ilk sekiz ayında asgari ücretin 2,5 katı düzeyindeki ücretlerin yüzde 36,8’i vergi ve kesinti ile enflasyona gitti.
-Yılın ilk sekiz ayında asgari ücretin 3 katı düzeyindeki ücretlerin yüzde 61,5’i vergi ve kesinti ile enflasyona gitti.
Rapordan özet bilgiler:
Enflasyon ve gelir vergisi artışları işçilerin net harcanabilir ücretlerinde ciddi erimelere yol açıyor. İşçi ücretlerindeki kayıpları tekil, bireysel bazda olduğu gibi toplam ve birikimli olarak da devasa boyutlara ulaştı. Sadece SGK kapsamındaki işçileri (yaklaşık 17 milyon) kapsayan araştırmamıza göre bir yandan enflasyon öte yandan artan elir vergisi yükü nedeniyle harcanabilir gerçek (reel) ücretler büyük bir erozyonla karşı karşıya.
Ücretlerin yaşadığı erimenin en büyük sebeplerinden biri hızla artan gelir vergisi yüküdür. Örneğin yılın ilk yarısı 47.500 TL ve ikinci yarısı 50.580 TL brüt ücreti olduğunu kabul ettiğimiz bir işçi (sigortalılar için SGK verilerine göre ortalama ücret) Ocak 2025’te 3 bin TL’nin altında gelir vergisi öderken ağustos ayı itibarıyla bu miktar 5 bin TL’ye yaklaştı. İşçi başına gelir ile damga vergisi ve kesinti (sosyal güvenlik ve işsizlik sigortası primleri) toplamı Ocak 2025’te 10.029 TL iken Ağustos 2025’te 12.115 TL’ye yükseldi.
Ortalama işçi ücretinde Ocak 2025 tarihinde enflasyon nedeniyle yaşanan kayıp 1.885 TL iken Ağustos 2025’te bu miktar 7.114 TL’ye yükseldi. Gelir ile damga vergisi ve enflasyon nedeniyle ocak ayındaki erime 4.789 TL iken bu miktar ağustos ayında 11.642 TL’ye yükseldi. Ortalama işçi ücretinin sekiz aylık birikimli bireysel enflasyon erimesi ise 37.535 TL oldu.
Toplam kayıplar ise çok daha ürkütücü boyutlarda. Sadece sigortalı işçilerin aylık enflasyon kaybı Ağustos 2025’te toplam (tüm işçiler için) 120,3 milyar TL’ye ulaşırken enflasyon ve vergi kaynaklı toplam erime 196,8 milyar TL oldu.
8 aylık birikimli erime (8 ayın toplamı) ise akıllara durgunluk verecek düzeye, 1,2 trilyon TL’ye yaklaştı. Özellikle asgari ücrete Temmuz 2025’te ara zam yapılmaması kayıpları daha da büyüttü. Artan gelir vergisi yükü nedeniyle tüm işçiler için yaşanan 8 aylık birikimli toplam ücret erimesi (kesintiler hariç) 528 milyar TL olurken enflasyonun yarattığı kayıp ise 627,3 milyar TL’ye ulaştı. Böylece artan gelir vergisi yükü ve enflasyonun yaklaşık 17 milyon işçinin ücretlerinde yarattığı 8 aylık kayıp en az 1 trilyon 155 milyar TL oldu. Vergi yüküne dolaylı vergiler (tüketim vergileri) dahil değildir. Tüketimden alınan vergiler alım gücünü eriten ve enflasyonu artıran bir diğer faktördür.
1 trilyon 155 milyar TL’yi aşan bu erime işçilerden varlıklı kesimlere ciddi bir gelir transferi anlamına geliyor. Enflasyon ve gelir vergisi adaletsizliği nedeniyle işçi sınıfının yaklaşık 1,2 trilyonluk ücreti erimiştir. Enflasyon işçi sınıfını yoksullaştıran bir emme basma tulumbadır. İşçilerden alıp zenginlere kaynak aktarmaktadır. Öte yandan adaletsiz vergi sistemi gelir eşitsizliğini daha da derinleştirmekte ve ücret gelirleri üzerindeki yükü artırmaktadır. Günün sonunda işçilerin harcanabilir net gerçek (reel) ücretleri hızla erimektedir.
Gelirde adalet, vergide adalet!
Enflasyon ve adaletsiz vergi-kesinti yükü emek gelirlerinde büyük kayıplara yol açıyor.
Uzun süredir devam eden yüksek enflasyonun ve vergi yükünün işçi ücretlerine 2025 yılının ilk sekiz ayındaki faturası yaklaşık 1 trilyon 156 milyar TL olarak tahmin edildi.
Ücretlerin sabit, fiyatların serbest olması nedeniyle emek gelirleri enflasyonun altında ezilmektedir. Hükümetin izlediği alım gücünü ve ücretleri bastırmayı amaçlayan ekonomi politikası enflasyonun faturasının emek gelirleri üzerine yüklenmesine yol açmaktadır. Enflasyon ve adaletsiz vergi-kesinti sistemi emek gelirlerini eriterek gelir bölüşümü daha da adaletsiz hale getirmekte ve yoksulluğu artırmaktadır. Bu nedenle ücrette ve vergide adalet çok somut ve yakıcı bir taleptir.