Enflasyon ile vergilerin işçi ücretlerine 2025’te toplam faturası en az 2 trilyon 501 milyar TL!
DİSK-AR “Ücret Kayıpları İzleme Raporu Ocak 2026” yayımlandı.
Rapora göre:
-2025 yıl sonunda ortalama ücretin yarısından fazlası vergi, kesinti ve enflasyon nedeniyle gitti!
-Yüksek enflasyon ile adaletsiz vergi ve kesintiler işçi ücretlerini eritmeye devam ediyor!
-2025’te enflasyonun işçi ücretlerine birikimli faturası 1,4 trilyon TL’yi aştı! Vergilerin birikimli faturası ise 1 trilyon 54 milyar TL oldu!
-2025 yılında asgari ücrete ara zam yapılmaması kayıpları büyüttü. Aralık 2025’te asgari ücretin enflasyon karşısındaki kaybı en az 6 bin 828 TL oldu!
-2025’te ortalama işçi ücretinin birikimli vergi ve enflasyon kaybı 147 bin 292 TL!
-Aralık 2025’te enflasyon ile gelir ve damga vergisinin faturası işçi başına ortalama 19.058 TL’dir.
-Aralık 2025’te gelir vergisi ve kesinti ile enflasyon sebebiyle işçi ücretleri ortalama yüzde 53 oranında geriledi.
-2025’te asgari ücretin yüzde 30,8’i kesinti ve enflasyon sebebiyle eridi.
-Asgari ücretin 1,5 katı düzeyindeki ücrette enflasyon nedeniyle kayıp Aralık 2025’te 8.812 TL oldu.
-Yılın son ayında asgari ücretin 2, 2,5 ve 3 katı ücret düzeylerinde vergi, kesinti ile enflasyon kaybı ele geçen net ücretin üzerinde!
-2025’te asgari ücretin 1,5 katı düzeyindeki ücretlerin yüzde 36,3’ü vergi ve kesinti ile enflasyona gitti.
-Asgari ücretin 2 katı düzeyindeki ücrette enflasyon nedeniyle kayıp 2025’te 11.274 TL oldu.
-2025’te asgari ücretin 2 katı düzeyindeki ücretlerin yüzde 39,6’sı vergi ve kesinti ile enflasyona gitti.
-Asgari ücretin 2,5 katı düzeyindeki ücrette enflasyon kaybı Aralık 2025’te 13.736 TL oldu.
-2025’te asgari ücretin 2,5 katı düzeyindeki ücretlerin yüzde 41,6’sı vergi ve kesinti ile enflasyona gitti.
-Asgari ücretin 3 katı düzeyindeki ücrette enflasyon kaybı Aralık 2025’te 16.197 TL oldu.
-2025’te asgari ücretin 3 katı düzeyindeki ücretlerin yüzde 43’ü vergi ve kesinti ile enflasyona gitti.
Enflasyon ve gelir vergisi artışları işçilerin net harcanabilir ücretlerinde ciddi erimelere yol açıyor. İşçi ücretlerindeki kayıplar tekil, bireysel bazda olduğu gibi toplam ve birikimli olarak da devasa boyutlara ulaştı. Sadece SGK kapsamındaki işçileri (17 milyonu aşkın) kapsayan araştırmamıza göre bir yandan enflasyon öte yandan artan gelir vergisi yükü nedeniyle harcanabilir gerçek (reel) ücretler büyük bir erozyonla karşı karşıya.
Ücretlerin yaşadığı erimenin en büyük sebeplerinden biri hızla artan gelir vergisi yüküdür. Örneğin yılın ilk yarısı 48.210 TL, Temmuz-Eylül 2025’ye 51.049 TL ve Ekim-Aralık 2025’te 50.380 TL brüt ücreti olduğunu kabul ettiğimiz bir işçi (sigortalılar için SGK verilerine göre ortalama ücret) Ocak 2025’te 3.000 TL gelir ve damga vergisi öderken eylül ayı itibarıyla bu miktar 7.557 TL oldu. İşçi başına gelir ile damga vergisi ve kesinti (sosyal güvenlik ve işsizlik sigortası primleri) toplamı Ocak 2025’te 10.231 TL iken Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık 2025’te 14.883 TL olarak gerçekleşti.
Ortalama işçi ücretinde Ocak 2025 tarihinde enflasyon nedeniyle yaşanan kayıp 1.910 TL iken Aralık 2025’te bu miktar 11.732 TL’ye yükseldi. Gelir ile damga vergisi ve enflasyon nedeniyle ocak ayındaki erime 4.910 TL iken bu miktar aralık ayında 19.058 TL oldu. Ortalama işçi ücretinin yıllık birikimli bireysel enflasyon erimesi ise 73.357 TL oldu.
Toplam kayıplar ise çok daha ürkütücü boyutlarda. Sadece sigortalı işçilerin aylık enflasyon kaybı Aralık 2025’te toplam (tüm sigortalı işçiler için) 201 milyar TL’ye ulaşırken enflasyon ve vergi kaynaklı toplam erime 326,6 milyar TL oldu.
Yıllık birikimli erime (12 ayın toplamı) ise akıllara durgunluk verecek düzeye yükseldi ve 2,5 trilyon TL’yi aştı. Özellikle asgari ücrete Temmuz 2025’te ara zam yapılmaması kayıpları daha da büyüttü. Artan gelir vergisi yükü nedeniyle tüm işçiler için yaşanan yıllık birikimli toplam ücret erimesi (kesintiler hariç) 1 trilyon 54 milyar TL olurken enflasyonun yarattığı kayıp ise 1,4 trilyon TL’yi aştı. Böylece artan gelir vergisi yükü ve enflasyonun 17 milyonu aşkın işçinin ücretlerinde yarattığı bir yıllık kayıp en az 2 trilyon 501 milyar TL oldu. Vergi yüküne dolaylı vergiler (tüketim vergileri) dahil değildir. Tüketimden alınan vergiler alım gücünü eriten ve enflasyonu artıran bir diğer faktördür.
2 trilyon 500 milyar TL’yi aşan bu erime işçilerden varlıklı kesimlere ciddi bir gelir transferi anlamına geliyor. Enflasyon ve gelir vergisi adaletsizliği nedeniyle işçi sınıfının 2,5 trilyon TL’yi aşkın ücreti erimiştir. Enflasyon işçi sınıfını yoksullaştıran bir emme basma tulumbadır. İşçilerden alıp zenginlere kaynak aktarmaktadır. Öte yandan adaletsiz vergi sistemi gelir eşitsizliğini daha da derinleştirmekte ve ücret gelirleri üzerindeki yükü artırmaktadır. Günün sonunda işçilerin harcanabilir net gerçek (reel) ücretleri hızla erimektedir.
Gelirde adalet, vergide adalet!
Enflasyon ve adaletsiz vergi-kesinti yükü emek gelirlerinde büyük kayıplara yol açıyor. Uzun süredir devam eden yüksek enflasyonun ve vergi yükünün işçi ücretlerine 2025’teki yıllık faturası 2 trilyon 501 milyar TL olarak tahmin edildi.
Ücretlerin sabit, fiyatların serbest olması nedeniyle emek gelirleri enflasyonun altında ezilmektedir. Hükümetin izlediği alım gücünü ve ücretleri bastırmayı amaçlayan ekonomi politikası enflasyonun faturasının emek gelirleri üzerine yüklenmesine yol açmaktadır. Enflasyon ve adaletsiz vergi-kesinti sistemi emek gelirlerini eriterek gelir bölüşümü daha da adaletsiz hale getirmekte ve yoksulluğu artırmaktadır. Bu nedenle ücrette ve vergide adalet çok somut ve yakıcı bir taleptir.