Emekli aylıklarında yaşanan ciddi gerileme dolayısıyla 60 ve üzeri yaştaki yurttaşlar ya çalışmaya devam ediyor ya da yeniden iş arayışına geçiyor. Geçim krizi koşullarında emeklilerin sorunları giderek derinleşiyor.

BirGün’den Havva Gümüşkaya‘nın haberine göre, en düşük emekli aylığının açlık sınırının ve asgari ücretin altında 20 bin lira olarak belirlendiği Ocak ayında ileri yaştaki yurttaşların iş arayışları arttı.

Yasal olarak emeklilik çağına gelen 60 ve üzeri yaş grubundaki yurttaşlar, İŞKUR üzerinden iş arayışını sürdürüyor. Aralık ayında 35 bin 565 olan İŞKUR’a kayıtlı 60 yaş ve üzeri işsiz sayısı, 427 kişi artarak Ocak ayında 36 bin 83’e çıktı. 2025’in Ocak ayında 30 bin 991 olan bu yaş grubundaki iş arayanların sayısı bir yılda yüzde 16,4 artış gösterdi.

Ayrıca İŞKUR’a kayıtlı işsiz sayısı artarken kurum aracılığıyla işe yerleştirilen 60 yaş ve üzeri kişilerin sayısında da artış yaşandı. Ocak ayında bu yaş grubundaki bin 575 kişi işe yerleştirildi.
İşsizlik ödeneğine başvuran 60 yaş üstü yurttaşların sayısı da dikkati çekti. 2025’in Ocak-Aralık döneminde toplam 11 bin 649 kişi işsizlik ödeneğine başvurdu. Başvuranların 6 bin 365’i ödenekten faydalanabildi. Bir önceki yılın aynı döneminde 60 yaş ve üzeri 9 bin 212 kişi işsizlik ödeneğine başvurmuş, bunlardan 5 bin 99’u ödenekten faydalanabilmişti.

1,7 milyon kayıt dışı çalışan
Öte yandan SGK’nin aktif sigortalılar arasında göstermediği, sosyal güvenlik destek primi ödeyerek çalışan emeklilerin sayısı ise Kasım 2025 itibarıyla 2 milyon 160 bin kişiye ulaştı. Yaşlılık aylığı alan her 100 emekliden 18’i SGK’ye kayıtlı olarak ücretle bir işverenin yanında çalışıyor.
Ancak kayıt dışı ve güvencesiz işlerde çalışan 60 yaş ve üzeri yurttaşların sayısı endişe verici düzeye ulaştı. TÜİK’in 2025’in üçüncü çeyrek işgücü verilerine göre 60 yaş ve üzeri 1 milyon 761 bin kişi kayıt dışı olarak istihdam ediliyor.

Kadınların iş bulma süreleri uzuyor
İşgücü piyasasında erkeklere göre dezavantajlı durumdaki kadınların iş arama süreleri de uzuyor. Erkek işsizlerin yüzde 8’i bir yıldan uzun süredir iş ararken kadın işsizlerde bu oran yüzde 12 seviyesine ulaştı. Toplam uzun süreli işsizler içerisinde 100 kişiden 60’ını kadınlar oluşturdu. Bir yıldan uzun süredir İŞKUR’da iş için bekleyen kadın sayısı ise 139 bin 975 oldu.

60 yaş üstü 35 bin 656 işsiz
İŞKUR’a kayıtlı olan işsizler içerisinde 60 ve üzeri yaştaki yurttaşların sayısındaki artış dikkati çekti. Geçinemeyen ileri yaştaki yurttaşlar ya çalışmaya devam ediyor ya da iş arayışına giriyor. 2024 Ocak-Aralık döneminde 60 yaş ve üzeri 30 bin 267 kişinin iş arayışında olduğu kurumda 2025’in aynı döneminde İşsizlik yaşlandı Geçim baskısı ileri yaştaki yurttaşları yeniden iş aramaya itiyor. İŞKUR verilerine göre 60 yaş üstü kayıtlı işsiz sayısı 35 bin 565’e çıktı, geçen yıl boyunca 16 bin 856 kişi kurum aracılığıyla işe yerleştirildi sayı 35 bin 565’e yükseldi. Kurum aracılığıyla işe yerleştirilen 60 ve üzeri yaştaki yurttaşların sayısı ise 16 bin 856 oldu. 2024 yılının aynı döneminde işe yerleştirilen bu yaş grubundaki yurttaşların sayısı 12 bin 862 kişi olarak açıklandı. İşsizlik ödeneğine başvuran 60 yaş üstü yurttaşların sayısı da dikkati çekici düzeye ulaştı. Ocak-Kasım döneminde 60 yaş üstü 10 bin 577 kişi işsizlik ödeneğine başvurdu. Başvuranların yüzde 54’ü olan 5 bin 814 kişi işsizlik ödeneğinden faydalanmaya hak kazandı. Geçen yıl işsizlik ödeneğine başvuran 8 bin 335 kişinin yüzde 55’i ödenekten faydalanmıştı.

Genç emeği patrona
3 yılda 3 milyon genci daha patronlara bedava işgücü olarak sunmaya hazırlanan iktidarın, 2025 yılı boyunca İŞKUR’da kaç genci sömürüye açık çalıştırdığı da ortaya çıktı. Geçen yıl günlük 1083 liralık, “cep harçlığı” adıyla sunulan ücretlere çalıştırılan genç sayısı İŞKUR istatistiklerinde ortaya çıktı. 2025’te 208 bin 804 genç, İŞKUR’un esnek programlarında çalıştırıldı. Aynı çalışma biçimiyle İşgücü Uyum Programı’nda güvencesiz, kıdem ve ihbar tazminatı hakkı olmadan ve sendikalı dahi olmaları engellenerek çalıştırılan kişi sayısı 174 bin 828 olarak açıklandı. İŞKUR Gençlik Programı’nda işe yerleştirilen gençlerin sayısı da 503 bin 327 oldu. Bu programlar, teşviklerle işverenlerin işgücü maliyetlerini sıfırlarken gençlerin güvencesini ise ortadan kaldırıyor.

İŞKUR’a kayıtlı iş arayan sayısı eylül ayında 2 milyon 267 bin 80 kişi olarak kaydedilirken iş arayanların yüzde 48’ini erkekler yüzde 51,9’unu kadınlar oluşturdu. Kayıtlı işsizlerin yüzde 22’sini 15-24 yaş aralığındaki gençler oluşturdu.
Yasal olarak emeklilik çağına gelen 60 ve üzeri yaş grubundaki yurttaşlar da ya çalışmaya devam ediyor ya da iş arıyor. Kriz derinleştikçe daha fazla yaşlı, İŞKUR kapısında iş beklemek zorunda kalıyor. En yaygın iş arama kanalı olan İŞKUR’a kayıtlı işsizlerin 27 bin 830’unu 60 ve üzeri yaştaki bireyler oluşturdu. Bu kişilerin 7 bin 705’inin ise 65 ve üzeri yaştaki bireylerden oluştuğu açıklandı.

BirGün’den Havva Gümüşkaya’nın haberine göre, açlık sınırının dahi altında kalan emekli aylıkları ile geçinemeyen ileri yaştaki yurttaşlar, İŞKUR üzerinden yeniden iş hayatına dönmek zorunda kaldı. Ocak-Eylül döneminde yüzde 20’sini kadınların oluşturduğu 60 ve üzeri yaştaki 13 bin 465 kişi İŞKUR aracılığıyla işe yerleştirildi. Geçen yılın aynı döneminde bu yaş grubundaki 9 bin 777 kişi işe yerleştirildi.
İşsizlik ödeneğine başvuran 60 yaş üstü yurttaşların sayısı da dikkati çekici düzeye ulaştı. Ocak-Ağustos döneminde 60 yaş üstü 7 bin 846 kişi işsizlik ödeneğine başvurdu. Başvuranların yüzde 55,6’sı işsizlik ödeneğinden faydalanmaya hak kazandı.

Fiili emekliler azalıyor
Geçim şartlarının zorlaşması ile artık işgücü piyasasında daha çok emekli bulunuyor. TÜİK’in dönemlik işgücü araştırmasına göre emekli olduğu için işgücüne dahil olmayan kişilerin sayısı azalıyor. Son verilere göre emeklilik gerekçesiyle iş aramayanların sayısı ise bir önceki yıla göre yüzde 18 azalarak 3 milyon 562 bin kişiye düştü. 2024 yılının ikinci çeyreğinde 60 yaş ve üzeri yaştaki 3 milyon 335 bin olan emekli sayısı bu yılın aynı dönemde 2 milyon 783 bine geriledi.
Buna karşın SGK’nin aktif sigortalılar arasında göstermediği, sosyal güvenlik destek primi ödeyerek çalışan emeklilerin sayısı Temmuz itibarıyla 2 milyon 138 bin 798 kişiye ulaştı. 2024 yılsonuna göre SGDP’li emekli sayısı 34 bin 165 kişi arttı.

“12 Haziran Dünya Çocuk İşçiliğiyle Mücadele Günü” öncesi İŞKUR verileri ürkütücü olmanın ötesine geçti.
İŞKUR’a Ocak – Nisan döneminde 582 bin vatandaş, işsizlik ödeneği almak için başvuru yaptı. Bu başvuruların yüzde 52’sini gençlerin oluşturduğu görüldü. Buna göre, her iki işsizden birinin genç olması, genç iş gücünün üretimden kopma riski taşıdığı görülüyor.

İşsizlik başvurularının çoğunluğu genç işsizler
Türkiye’de işsizlik sorunu 2025’in ilk çeyreğinde de büyümeye devam etti. Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) verilerine göre, Ocak-Nisan 2025 döneminde toplam 582 bin vatandaş, işsizlik ödeneği almak için başvuru yaptı.
Bu başvurularda en çok dikkat çeken detay ise başvuranların yüzde 52.7’sinin genç olduğu anlaşıldı. Bu grupta yer alan 20-34 yaş arası gençler, işsizlikten en çok etkilenen grup oldu.
Bu oran, her iki başvurudan birinin genç işsizlerden geldiğini gösterirken, Türkiye’de genç nüfusun üretimden kopma riskine dikkat çekiyor.
İŞKUR’un verileri başvuru yapanların yalnızca yüzde 48.3’ünün işsizlik ödeneği alabildiğini gösteriyor. Yani başvuran her iki kişiden biri, çeşitli nedenlerle ödenekten faydalanamadı.

Ülkede milyonlar iş aramaktan ümidini kaybetmiş halde, çalışabilecek her üç kişiden biri ise işsiz. İktidarın pembeleştirmeye çalıştığı işsizlik oranları tablosunda rakora koşu devam ediyor.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), mart ayına ilişkin işgücü istatistiklerini açıkladı. Resmi işsizliği ifade eden dar tanımlı işsizlik, mart ayında gerileyerek yüzde 7,9’a indi. Güvenilirliğini yitiren verileriyle tepki çeken TÜİK, derinleşen ekonomik kriz ve daralan ekonomiye rağmen işgücünün sadece yüzde 7,9’luk kısmının işsiz olduğunu iddia etti.
Oysa gerçek işsizliği ifade eden geniş tanımlı işsizlik oranı, rekora koşusunu sürdürüyor. Geniş tanımlı işsizlik, mart ayında 28,8 olarak hesaplandı. DİSK Araştırma Merkezi’nin (DİSK-AR), TÜİK verilerinden yola çıkarak yaptığı hesaplamalarla hazırladığı İşsizliğin Görünümü raporu, gerçek işsizliğin boyutunu ortaya koydu.

5,3 milyon kişi umudunu kaybetti
BirGün’de yer alan habere göre, mart ayında ülkedeki işsiz sayısı 12 milyona dayandı. Gerçekler ve resmi oranlar arasındaki makas da açılmaya devam ediyor. Yüzde 28,8 oranıyla hesaplanan ülkede gerçek işsiz sayısı 11 milyon 730 bin kişiye yükseldi. Bu oran, çalışabilecek durumdaki her 3 kişiden 1’inin işsiz olduğu anlamına geliyor.
İşsiz sayısı, son bir yılda 2 milyon 182 bin kişi, son 2 yılda 3 milyon 414 bin kişi arttı. Geniş tanımlı işsizlik, 2014 yılından bu yana geçen 134 ayın en yüksek 4’üncü ayına geldi. Geçtiğimiz yılın Haziran ayında 1,8 milyonu gören gerçek işsizlik, bu ay da rekora yakın seviyede seyretti. İşsizlik oranları bu aydan önce en son pandemi döneminde bu kadar yükselmişti.
TÜİK’in işsiz olarak saymadığı, iş aramaktan ümidini yitiren yurttaşların sayısı da arttı. Bir önceki ayda 5 milyon olan iş aramaktan vazgeçenlerin sayısı yaklaşık 300 bin kişi arttı. Mart ayı itibarıyla yaklaşık 5,3 milyon kişi, iş bulma umudunu kaybederek iş aramaktan vazgeçti.

Esnek değil, güvenceli çalışma
Kadın işsizliği, bu ay da en yüksek işsizlik kategorisi oldu. Kadınlarda geniş tanımlı işsizlik yüzde 38,2, erkeklerde 23,1 olarak hesaplandı. AKP iktidarının, 2025’i ‘aile yılı’ ilan etmesinin ardından başta kadınları eve hapsetmeyi, aynı zamanda güvencesiz sömürü modellerini yaygınlaştırmayı hedefleyerek ortaya attığı esnek çalışma modelleri ise işsizliğe çare olmadı. Zamana bağlı eksik istihdam edilen, yani tam zamanlı çalışmayan ancak bulduğu anda tam zamanlı bir işe geçmek isteyenlerin sayısı martta 3 milyon 530 bin kişi oldu. Bu sayı 2024’ün Mart ayında 2 milyon 689 bin kişiydi. Bu sayı, esnek çalışma modellerde istihdam edilen yurttaşlar, tam zamanlı ve güvenceli iş bulmak istediği anlamına geliyor.

Gerçek sayıdan bakanın haberi yok
Gerçek işsizliği görmeyen iktidar, dar tanımlı oranlarla övündü. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Son 25 yılın en düşük seviyesine gerileyen işsizlik oranı OVP hedeflerimizle uyumlu seyrediyor. Gençler, kadınlar ve engelli vatandaşlarımız başta olmak üzere özel politika gerektiren tüm grupların işgücü piyasasına erişimlerinin ve insana yakışır iş koşullarında istihdamlarının desteklenmesi için gayretle çalışacağız” dedi. Bakan Işıkhan’ın paylaşımında gerçek işsizliğe dair bir yorum ise yer almadı.

İllere ve eğitime göre başvuru
İlk altı ayda en çok başvuru yapan il 193 bin 29 kişi ile İstanbul. Bu şehri, 51 bin 107 kişi ile Ankara, 46 bin 698 kişi ile İzmir takip ediyor.
Eğitim düzeylerine göre işsizlik ödeneğine başvuranlar ise, sıra ile ilköğretim 283 bin 362, orta öğretim (lise ve dengi) 270 bin 728, ön lisans 85 bin 483, lisans 100 bin 30 kişi.

513 bin yeni işsiz
Türkiye İş Kurumu’nun (İŞKUR) Mayıs 2024 ile ilgili dün yayımladığı istatistik bülten, yılın ilk dört ayında önemli düzeyde işten çıkarma olduğunu gösteriyor. Buna göre yılın ilk dört ayında 512 bin 659 emekçi işten atıldığı için işsizlik ödeneği almak üzere İŞKUR’a başvurdu. Ancak başvurudan yararlanan 244 bin 739 emekçi oldu. Başvuran 332 bin 686 erkek emekçiden 147 bin 312’si, 179 bin 973 kadın emekçiden 97 bin 427’si ağır hak ediş koşulları nedeniyle bu ödenekten yararlanabilirdi.

Başvuranların yarısından azı yararlanabildi
Sadece şubat ayında ise 105 bin 120 emekçi işten atılırken 50 bin 11’i ödenek alabildi. Ödenekten yararlanabilme oranı ilk dört ayda yüzde 47.7, nisan ayında yüzde 47.6 oldu. Yine verilere göre ilk dört ayda en çok başvurunun yapıldığı şehir 128 bin 292 kişiyle İstanbul, en az başvurunun yapıldığı şehir ise 269 kişiyle Ardahan oldu.

Gençler ilk sırada
Ayrıca yaş gruplarına göre bakıldığında en çok başvuru 115 bin 361 kişi ve yüzde 22.5 payla “25-29” yaştan geldi. Bu grubu 97 bin 847 kişi ve yüzde 19.1 payla “30-34” yaş izledi.

Hakediş koşulları hukuksuz
İşsizlik ödeneğine sadece martta ayında 125 bin 427 emekçi başvurdu. Buna karşın hakkediş koşullarının ağırlığı nedeniyle ilk üç ayda sadece 194 bin 728, mart ayında ise 57 bin 45 emekçi bu ödenekten yararlanabildi. Ödenek alabilenlerin oranı ilk üç ayda yüzde 47.8, mart ayında yüzde 45.5 oldu.

İşe yerleştirme sayısı düştü
Başvuranlarla ilgili detaylara cinsiyet açısından bakıldığında, 264 bin 779 kişinin erkek, 142 bin 760 kişinin kadınlardan oluştuğu görülüyor. Ayrıca yaş grupları açısından bakıldığında toplam başvurunun 53.3’ü “20-34” yaşındaki genç emekçilere ait. Bu açıdan özellikle yüzde 22.3’lük payla “25-29” yaş grubu ilk sırada. Bunun yanında ilk üç ayda “15-19” yaştaki 1803, “60+” yaştaki 2 bin 678 emekçi de ödenek için başvurdu. Yine rapora göre Nisan 2024 sonu itibarıyla İŞKUR’a kayıtlı işsiz sayısı, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 9.1 azalarak 2 milyon 323 bin kişi oldu. Bu kapsamda, nisan ayında geçen yılın aynı ayına kıyasla işverenlerin eleman talebini gösteren “açık iş” sayısı yüzde 4.4 artarken “işe yerleştirme” yüzde 12.8 azaldı.

İşsizlik ödeneği şubat veriler
İşsizlik ödeneği için kuruma 151 bin 557 kişi başvurmuş, 77 bin 952 kişi yaralanmış. Başvuranların 99 bin 331’i erkek, 52 bin 226’sı kadın. Erkeklerin 47 bin 375’i, kadınların 30 bin 577’si fondan yararlanabilmiş.
15-19 yaş grubunda fona başvuran 527 kişiden 50’si fondan yararlanabilmiş.
65 yaş üstü başvuranlar ise 213 kişi.
20-39 yaş grubunda ise toplam 102 bin 232 kişi işsizlik ödeneğinden yaralanmak istemiş. Bu veriye göre ülkenin en verimli yaş grubunda işsizliğin yakıcı hale geldiği görülüyor.
Yüksek eğitimliler arasında başvuru sayısı ise 35 bin 541 kişi.

Fon işverene çalıştı
Varoluş amacının işsizlerin yeni bir iş bulana kadar geçinmesini sağlamak olan fondan işsizlik ödeneği için şubat ayında 3 milyar 217 milyon 279 bin TL ödeme yapıldı. İşverenlere ise teşvik ve destek ödemeleri ile işbaşı eğitim programları aracılığıyla fondan yapılan destek tutarı ise 7 milyar 180 milyon 590 bin TL oldu. 2024’ün ilk iki ayında patrona verilen destek tutarı ise işsizlere yapılan ödemenin 2.2 katı oldu.

İşverene her kalemde ödeme
İşverene teşvik ve destek ödemeleri kapsamında ocak ve şubat aylarında toplam 9 milyar 940 milyon 340 bin TL, aynı dönemde işbaşı eğitim programları kapsamında da 4 milyar 57 milyon 320 bin TL destekte bulunuldu. İşverene iki ayda yapılan toplam destek tutarı 13 milyar 997 milyon 660 bin TL’yi bulurken işsizlere ise 6 milyar 261 milyon 744 bin TL ödeme yapıldı.
‘İşsizlik Ödeneği Alanlara Yönelik Teşvik’, ‘Asgari Ücret Desteği’ gibi teşvik ve destek ödemeleri
ile İşbaşı Eğitim Programı adı altında işverenin desteklendiği fon adeta ‘İşverene Destek Fonu’na dönüştü. İşbaşı Eğitim Programı ile işveren, bu kapsamda çalıştırılanların ücretleri ve primleri İşsizlik Sigortası Fonu tarafından karşılanarak, işverene herhangi bir maliyet çıkarılmayarak desteklenmiş oluyor.
Mart 2002’den itibaren işsizlik ödeneğine başvuran yaklaşık 19.4 milyon kişiden sadece 10.5 milyon kadarı ödeneğe hak kazanırken bu kişilere yapılan ödeme tutarı 74.3 milyar TL oldu. İşverenlere 2022, 2023 yılları ile 2024’ün ilk iki ayında yapılan teşvik ve destek ödemeleri ise işsizlere 22 yılda ödenen tutarı aşarak 78.5 milyar TL’ye ulaştı.

İş bulmak için kurs programlarına katılan 20 ile 40 yaş grubunda yer alanların oran olarak yüksekliği ise toplumun en dinamik yaş grubunun işsiz olduğunun da kanıtı.

İŞKUR kurslarında yer alanların eğitim durumunda ise lise mezunları açık ara yer alıyor.

İşsizlik ödeneği
İşsizlik ödeneği kapsamında 2023 yılında 1.613.904 kişi başvuruda bulunmuş toplam 718.416 kişi işsizlik ödeneği almaya hak kazanmış. Yani başvuranların yüzde 44’ü ödemeden yararlanabilmiş.

İşsizlik Fonu
İşsizlik Fonu ile yapılan harcamalar da ise işçiler için yapılan farklı kalemlerdeki ödemeler yaklaşık 23 milyar 714 milyon lira iken, işverenlere farklı kalemlerde yapılan ödemeler 78 milyar 548 milyon lira. Yani işçiler için kurulan fondan işverene giden pay işçinin 3 katından fazla.