Birleşik Metal-İş Genel Yönetim Kurulu, TMMOB ve TTB’nin, Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi asli üyeliklerinden çıkarılarak, lüzum halinde davet edilecek konuma indirgenmesine sert tepki gösterdi..
Birleşik Metal-İş, kamuoyuna yaptığı çağrıda, “Bilimsel bilgi ve mesleki birikim demek olan TMMOB ve TTB’nin “lüzum halinde davet edilecek” bir konuma indirgenmesi siyasal bir tercihtir.
Bu tercih; bilimi, mühendisliği, tıbbı ve kamusal denetimi sistemli biçimde dışlamaktır.” denildi.

Açıklamanın tam metni:
İşçi ölümlerinin her yıl arttığı, meslek hastalıklarının ise hâlâ yok sayılarak görünmez kılındığı ülkemizde, 21 Ocak 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan Ulusal İş Sağlığı ve Güvenliği Konseyi Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik ile, Anayasal kuruluşlar olan TMMOB ve TTB, Ulusal İSG Konseyi’nin asli üyeliğinden çıkarılmıştır. Bu kararın kabul edilecek hiçbir yanı yoktur.
Bilimsel bilgi ve mesleki birikim demek olan TMMOB ve TTB’nin “lüzum halinde davet edilecek” bir konuma indirgenmesi siyasal bir tercihtir.
Bu tercih; bilimi, mühendisliği, tıbbı ve kamusal denetimi sistemli biçimde dışlamaktır.

“İşçi sağlığı ve iş güvenliği kamusal bir alandır”
İşçi sağlığı ve iş güvenliğini kamusal bir hak olmaktan çıkarıp idari bir formaliteye indirgemektir.
Ulusal İSG Konseyi, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun 21. maddesinde düzenlenmiştir. Anayasa Mahkemesi, Konsey’in yapısının kanunla belirlenmesi gerektiğini açıkça ortaya koymuştur. Buna rağmen yürütme organı, yasa yapmadan yönetmelik ve genelgelerle Konsey’in bileşimini keyfi biçimde değiştirmektedir. Bu durum, Anayasa Mahkemesi kararlarının fiilen yok sayılmasıdır.

İşçi sağlığı ve iş güvenliği; piyasaya, taşerona ve rekabete terk edilemez. OSGB sistemiyle alan ticarileştirilmiş, işyeri hekimleri ve iş güvenliği uzmanları güvencesizleştirilmiş, mesleki bağımsızlık yok edilmiştir. Bunun bedelini her gün iş cinayetlerinde yaşamını yitiren işçiler ödemektedir. Türkiye’de her gün en az 6 işçi çalışırken hayatını kaybetmektedir.
İşçi sağlığı ve iş güvenliği; mühendislik, tıp ve bilimsel bilginin birlikte ürettiği kamusal bir alandır. Meslek örgütleri olmadan güvenli çalışma yaşamı kurulamaz.
Buradan açıkça ifade ediyoruz: TMMOB ve TTB yalnız değildir!

“TMMOB ve TTB ile dayanışma içindeyiz”
Bu düzenlemeyi kabul etmiyoruz! Bilimi dışlayan, kamusal sorumluluğu yok eden anlayışa karşı TMMOB ve TTB ile dayanışma içindeyiz.
Taleplerimiz nettir:
TMMOB ve TTB başta olmak üzere Konsey’in önceki yapısında yer alan tüm meslek örgütleri yeniden Ulusal İSG Konseyi’ne dâhil edilmelidir.
Anayasa Mahkemesi kararı doğrultusunda Konsey’in yapısı yasa ile düzenlenmelidir.
İşçi sağlığı ve iş güvenliği piyasaya değil, kamu yararına göre örgütlenmelidir.
İş cinayetlerine karşı gerçek, bilimsel ve kamucu politikalar hayata geçirilmelidir.
Birleşik Metal-İş Sendikası olarak TMMOB ve TTB ile dayanışmayı büyütmeye, işçi sağlığı ve iş güvenliği için mücadelemizi omuz omuza sürdürmeye devam edeceğiz.

Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) “İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemleri Aracılığıyla Çalışam Yaşamında Şiddet ve Tacizin Önlenmesi ve Ele Alınması” başlıklı son raporuna göre, İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) önlemleri; çalışma yaşamında şiddet ve tacizin önlenmesi ve ortadan kaldırılmasına yönelik kapsayıcı, entegre ve toplumsal cinsiyete duyarlı bir yaklaşımın benimsenmesine olanak tanıyan etkili bir çerçeve oluşturabilir.

‘Her beş çalışandan biri şiddet ve tacize maruz kalıyor’
ILO’nun, raporuna göre, her beş çalışandan biri şiddet ve tacize maruz kalıyor. Bu sorun her türlü işyerini etkileyebileceği gibi işle ilgili işyeri dışı faaliyetler olan; işe gidiş gelişlerde, işle ilgili seyahatlerde, etkinliklerde, dijital iletişimlerde, sosyal faaliyetlerde ve ev eksenli ofislerde de ortaya çıkabilir.
Raporda, İSG çerçevelerinin, şiddet ve tacizin kök nedenlerini ele alarak, yetersiz iş organizasyonu, belirli görevlerle ilgili faktörler (örneğin yalnız çalışma veya üçüncü taraflarla sürekli etkileşim halinde olma) ve yüksek stres seviyelerinin söz konusu olduğu çalışma koşulları gibi altta yatan riskleri irdeleyerek ele aldığı vurgulanıyor. İşbirliği ve sosyal diyaloga dayalı İSG çerçevelerinin, şiddetten uzak çalışma ortamları oluşturmak için hem işverenleri hem de çalışanları teşvik ettiği belirtiliyor.

İSG yönetmelikleri düzenleyici yaklaşımları kapsıyor
Raporda incelenen 25 ülkede, iş yerindeki şiddet ve tacizle ilgili tüm yasal hükümlerin yaklaşık üçte ikisi İSG mevzuatı ve yönetmeliklerinde bulunmaktadır. İSG politikaları, işverenlerin ve çalışanların sorumluluklarını tanımlamak ve önleyici stratejileri belirlemek konusunda diğer düzenleyici yaklaşımlara kıyasla daha detaylı olduğu belirtildi.

Ülkelerde cinsel taciz ve şiddet önlemleri öne çıkıyor
Rapora göre, Amerika, Avrupa ve Orta Asya’da, şiddet ve tacizle ilgili hükümler genellikle İSG ile ilgili yasalarda yer alırken, Asya Pasifik ve Arap ülkelerinde cinsel taciz, hedefe yönelik yasal çerçeveler aracılığıyla ele alınmaktadır. Danimarka, şiddeti ve tacizi önlemek için özel yasal düzenlemelere sahipken, El Salvador bunu psikososyal bir risk olarak kabul etmektedir. İspanya ve Tunus, şiddet ve tacizi kapsayabilecek geniş İSG yasalarına sahipken, yalnızca İspanya bu konuyu açıkça kabul etmiş ve yönetimi konusunda rehberlik sağlamıştır. Barbados ve Bangladeş’te ise politikalar genellikle cinsel tacize odaklanmıştır.

Eğitim programları yardımcı oluyor
Raporda, özel olarak hazırlanan araçlar, eğitim programları ve kılavuzların, işletmeler ve işyerlerinin şiddet ve taciz politikalarını uygulamalarına yardımcı olabileceği ifade edilmektedir. Ayrıca raporda, bu araçların şiddet ve tacizle mücadeleye yönelik müdahalelerin uygulanması için atılması gereken adımları açıkladığı ve karmaşık görevlerin yerine getirilmesine, örneğin işyeri risk değerlendirmelerine yardımcı olduğu vurgulanmaktadır.

Uluslararası taahhütte dönüm noktası
ILO’nun 2019 tarihli ve 190 sayılı Şiddet ve Taciz Sözleşmesi ve 206 sayılı Tavsiye Kararının kabul edilmesi, şiddet ve tacizden arındırılmış bir işyeri hakkının sağlanmasına yönelik uluslararası taahhütte önemli bir dönüm noktası oldu. 2022 yılında Uluslararası Çalışma Konferansı, güvenli ve sağlıklı bir çalışma ortamını ILO Çalışma Yaşamında Temel İlkeler ve Haklar Birdirgesi’nde yer alan temel haklar arasına dahil ederek bu taahhüdü güçlendirdi.