Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu Ar-Ge birimi KAMUAR’ın fiyatlarını Türkiye’nin büyük bir bölümünde yaygın şubeleri bulunan zincir marketlerden derlediği ve halkın en fazla tükettiği 64 temel gıda maddesinden oluşan bir sepeti esas alarak hesapladığı gıda fiyatları endeksinin Aralık 2025 sonuçları açıklandı.
Gıda fiyatlarında yaşanan aralıksız artış eğilimi aralık ayında da devam etti. Aralıkta bir önceki aya göre yüzde 2,6 oranında artan gıda fiyatlarında, geçen yılın aralık ayına göre artış ise yüzde 44,5 olarak gerçekleşti. Gıda fiyatlarındaki aralıksız artış süresi de aralık ayıyla birlikte 67 aya çıktı. 2025 yılındaki ortalama gıda fiyatları 2024 yılındaki yıllık ortalama fiyatlara göre ise yüzde 54 oranında arttı. Yıllık ortalama fiyatlar üzerinden hesaplandığında 2024 yılında 1.000 liraya satın alınabilen bir gıda sepeti için vatandaşlar 2025 yılında ortalama 1.540 lira ödediler.

Neden gıda fiyatları: Çünkü yoksullar gelirini gıdaya harcıyor
TÜİK’in en son açıkladığı tüketim harcamalarıyla ilgili istatistiklere göre en zengin yüzde 20’lik kesim tüketim harcamalarının yüzde 12,8’ini, en yoksul yüzde 20’lik kesim ise yüzde 30’unu gıda için yapıyor. 2023 yılı için bu oranlar sırasıyla yüzde 36,6 ve yüzde 14,5 olarak ölçülmüştü. Gıda harcamalarının payında yaşanan düşüş, vatandaşların son yıllarda başta konut kirası ve ulaşım olmak üzere zorunlu harcamaların fiyatlarında yaşanan yüksek artışları finanse edebilmek için gıdadan vazgeçtiklerini gösteriyor. Sadece gıda fiyatları değil özellikle konut gibi zorunlu harcama alanlarındaki yüksek fiyat artışlarının da dar gelirlilerin masasındaki ekmeği küçülttüğü gösteriyor. 2024 yılında payı azalarak yüzde 30,4’e gerilese de yoksullar konuttan sonra en fazla parayı gıdaya ayırıyorlar.
TÜİK enflasyonu hesaplarken gıda harcamalarının ağırlığını yaklaşık yüzde 25 olarak esas alıyor ve büyük bir kesimin gıda sepetine girmeyen gıda maddelerinin de fiyat değişimlerini endeksine dahil ediyor. Oysa Türkiye’de asgari ücretle, en düşük emekli aylığıyla geçinmeye çalışan milyonlar, gelirlerinin neredeyse tamamını temel gıdaya ve barınma için ayırmak zorunda kalıyor.  Bu nedenle de gıda fiyatları ücretliler ve dar gelirliler için temel enflasyon haline geliyor.

Açlık riski büyüyor
İktidarın yanlış faiz ve kur politikaları yüzünden Türkiye’nin içerisine sürüklendiği yüksek enflasyon sürecinin gıda fiyatları aracılığıyla ücretliler, dar gelirliler ve yoksullara çıkardığı fatura büyümeye devam ediyor.
Gıda fiyatları, Türkiye’nin, bugünkü enflasyon sarmalına sürüklendiği Eylül 2021’den başlayarak Aralık 2025’e kadar yüzde 1.508 oranında arttı. Eylül 2021’de 100 liraya satın alınan bir gıda sepeti için vatandaşlar bu yıl ocak ayında 1.159, şubat ayında 1.185, martta 1.265, nisanda 1.287, mayısta 1.301, haziranda 1.360, temmuzda 1.369, ağustosta 1.413, eylülde 1.494, ekimde 1.549, kasımda 1.568 lira aralıkta ise 1.608 lira ödediler.
Eylül 2021’den bu yana kamu çalışanlarının maaş ve ücretlerinde yüzde 1.034 oranında artış yapıldı. Diğer bir ifadeyle Eylül 2021’de 100 lira olan ortalama kamu çalışanı ücreti Ağustos 2025 itibariyle 1.134 lira düzeyine çıktı. Bu düzey yıl sonuna kadar devam etti. Ücretlerindeki artış gıda fiyatlarındaki artışı bile karşılamaya yetmeyen ücretlilerin alım gücü gıda fiyatlarına karşı karşısında yüzde 29,5 oranında eridi.
Birleşik Kamu-İş’in gıda fiyatları endeksi Haziran 2020’den bu yana, yani 67 aydır aralıksız olarak bir önceki aya göre artıyor. Tarım sektörünün yaşadığı sorunların da bir yansıması olan gıda fiyatlarındaki artış trendinin gelecek aylarda devam edeceği tahmin ediliyor.

Aylık fiyat artışı
Aralıkta ekmek, pirinç ve un ile süt ve süt ürünleri dışındaki tüm gıda harcama gruplarında fiyatlar önceki aya göre arttı.
Ekmek-pirinç-un-bulgur harcamaları aralıkta, önceki aya göre değişmezken, et ve balık grubu harcamalarında yüzde 4,7 oranında artış oldu. Süt, süt ürünleri ile yumurta grubunda fiyatlar yüzde 3,5 oranında azaldı. Tereyağı dışındaki yağ harcamaları ise önceki aya göre yüzde 1,4 oranında yükseldi.
Meyve fiyatlarının yüzde 10,2 oranında arttığı aralık ayında sebze fiyatlarında ise ortalama yüzde 6,1 oranında artış yaşandı.
Bakliyat fiyatlarının önceki aya göre yüzde 10,4 oranında arttığı aralıkta  salça, zeytin, bal, çay, tuz ve benzeri işlenmiş gıda maddelerinden oluşan diğer gıda fiyatları yüzde 3,2 oranında yükseldi.
Vatandaşlar mevcut gıda tüketim alışkanlıklarına göre seçilen 64 temel gıda maddesinden oluşturulan gıda sepetini satın alabilmek için aralıkta bir önceki aya göre yüzde 2,6 oranında daha fazla para ödemek zorunda kaldı.

Yıllık artış yüzde 44,5
Ekmek, un, bulgur, makarna fiyatları bu yıl aralık ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 21,5, et-balık fiyatları 66,7, süt ve süt ürünleri ile yumurta fiyatları yüzde 29,1 oranlarında artış kaydetti. Bir yıl öncesine göre yağ fiyatları yüzde 31,3 oranında zamlandı. Meyve fiyatları yüzde 73,4, sebze fiyatları ise yüzde 46,6 oranında yükseldi. Bakliyat fiyatları son bir yılda yüzde 27,3, diğer gıda fiyatları ise yüzde 31,1 oranında arttı.

12 aylık ortalamalara göre artış yüzde 54
2025 yılındaki ortalama fiyatlar 2024 yılındaki ortalama gıda fiyatlarına göre yüzde 54,0 oranında arttı.
On iki aylık ortalama fiyat artışı ekmek, un, bulgur, makarna fiyatlarında yüzde 35,2, et-balık fiyatlarında 49,9, süt ve süt ürünleri ile yumurta fiyatlarında yüzde 33,4 oldu. Yıllık ortalamalara göre yağ fiyatları yüzde 29,6, meyve fiyatları yüzde 148,2, sebze fiyatları ise yüzde 89,9 oranında arttı. Bakliyatta yıllık ortalama fiyatlar bir önceki yıla göre yüzde 20,5, diğer gıda fiyatları ise yüzde 32,4 oranında zamlandı.

İTO’nun değerlendirmesine göre; fiyat artışlarında okulların açılması, ulaştırmada kamu kaynaklı düzenlemeler ve gıda ürünlerinde mevsimsel etkiler belirleyici oldu. Böylece Eylül 2025’te İstanbul’un enflasyon görünümünde özellikle eğitim ve konut kalemleri öne çıktı.

Eğitim harcamalarına yüksek zam
En yüksek artış yeni eğitim döneminin başlamasıyla birlikte eğitim harcamaları grubunda oldu ve bu grupta fiyatlar aylık bazda yüzde 24,26 yükseldi. Onu Ulaştırma (yüzde 4,40) ve gıda ve alkolsüz İçecekler (yüzde 3,85) grupları izledi. Alkollü İçecekler ve Tütün grubunda ise küçük bir gerileme yaşandı ve fiyatlar yüzde 0,05 oranında azaldı. Haberleşme ve Sağlık Harcamaları gruplarında fiyat değişimi izlenmedi.
Alt gruplara bakıldığında yıllık bazda en dikkat çekici artışlar konut (yüzde 64,01) ve eğitim (yüzde 62,54) kalemlerinde gerçekleşti. Lokanta ve oteller (yüzde 35,22), ev eşyası (yüzde 32,92) ve çeşitli mal ve hizmetler (%35,66) gruplarında da önemli artışlar gözlendi. Buna karşılık alkollü içecekler ve tütün grubunda yıllık artış oranı yüzde 23,84 ile en düşük seviyede kaldı.

Toptan eşya fiyat endeksi arttı
Toptan fiyat hareketlerini yansıtan ve 2025 Ağustos ayında yüzde 2,56 oranında artan Toptan Eşya Fiyatları İndeksi 2025 Eylül ayında yüzde 1,29 oranında artmıştır.
2025 Eylül ayında bir önceki yılın aynı ayına göre değişim oranı yüzde 22,12, yıllık ortalama değişim oranı ise yüzde 31,23 olmuştur.
Eylül 2025’te Toptan fiyatlarda bir önceki aya göre; İşlenmemiş Maddeler grubunda yüzde 2,76, Gıda Maddeleri grubunda yüzde 1,41, Madenler grubunda yüzde 1,03, Yakacak ve Enerji Maddeleri grubunda yüzde 0,82, İnşaat Malzemeleri grubunda yüzde 0,44 artış; Kimyevi Maddeler grubunda yüzde -0,29 azalış gözlenirken; Mensucat grubunda herhangi bir değişim gözlenmemiştir.
Yıllık ortalama bazda 2025 Yılı Eylül ayı gruplar itibariyle artışlar sırasıyla; İnşaat Malzemelerinde yüzde 61,10, Mensucatta yüzde 49,05, Gıda Maddelerinde yüzde 29,77, İşlenmemiş Maddelerde yüzde 28,32, Yakacak ve Enerjide yüzde 23,19, Kimyevi Maddelerde yüzde 22,15, Madenlerde yüzde 18,15 artış gerçekleşmiştir.

Bayraktar, fiyat verilerini şöyle değerlendirdi:
“Eylül ayında, Ağustos ayına göre 20.20 kompoze gübresinin fiyatı yüzde 2,1, DAP ve amonyum nitrat gübresi yüzde 1,3 ve amonyum sülfat gübresi yüzde 1,2 oranında artarken, ÜRE gübresinin fiyatı yüzde 2,9 oranında azaldı.
Geçen yılın Eylül ayına göre son bir yılda ÜRE gübresinin fiyatı yüzde 75,3, DAP gübresi yüzde 51,3, 20.20 kompoze gübresi yüzde 48,6, amonyum nitrat gübresi yüzde 39,6 ve amonyum sülfat gübresi yüzde 31,6 oranında arttı.
Eylül ayında mazot fiyatı aylık olarak yüzde 4,4 oranında artarken yıllık yüzde 31,3 oranında arttı.
Eylül ayında Ağustos ayına göre besi yemi yüzde 4,1, süt yemi yüzde 3,1 oranında arttı. Son bir yılda ise besi yemi yüzde 34,8, süt yemi yüzde 30,6 oranında arttı.
Elektrik fiyatları yıllık olarak yüzde 12,8 oranında artarken tarım ilacı fiyatları yüzde 14,9 oranında arttı.”

Eylül ayında üretici ve market arasındaki fiyat değişimleri
Eylül ayında üretici ve market arasındaki fiyat farkının en fazla yüzde 335,5 ile patateste görüldüğünü belirten Bayraktar, açıklamasına şöyle devam etti:
“Patatesteki fiyat farkını yüzde 308,7 ile kabak, yüzde 250,4 ile marul, yüzde 227,9 ile patlıcan ve yüzde 218,3 ile havuç takip etti.
Patates 4,4 kat, kabak 4,1 kat, marul 3,5 kat, patlıcan 3,3 kat, havuç 3,2 kat fazlaya satıldı.
Eylül ayında fiyatı en fazla artan ürün markette marul olurken üreticide fındık oldu. Fiyatı en fazla düşen ürün ise hem markette hem de üreticide limon oldu.”

Market fiyatları
“Eylül ayında markette 36 ürünün 29’unda fiyat artışı, 7’sinde ise fiyat azalışı görüldü.
Eylül ayında markette fiyatı en fazla artan ürün yüzde 65,1 ile marul oldu. Maruldaki fiyat artışını yüzde 54 ile sivri biber, yüzde 38,8 ile kabak, yüzde 37,7 ile patates ve yüzde 20,1 ile yeşil soğan takip etti.
Markette fiyatı en fazla azalan ürün ise yüzde 42,7 ile limon oldu. Limondaki fiyat düşüşünü yüzde 10,3 ile havuç, yüzde 4,2 ile yeşil fasulye, yüzde 3,2 ile tavuk eti ve yüzde 1,4 ile toz şeker izledi.”

Üretici fiyatları
“Eylül ayında üreticide 28 ürünün 20’sinde fiyat artışı, 6’sında fiyat düşüşü görülürken 2 üründe ise fiyat değişimi olmadı.
Üreticide en çok fiyat düşüşü yüzde 26,9 ile limonda görüldü. Limondaki fiyat düşüşünü yüzde 6,4 ile yeşil fasulye, yüzde 4,1 ile kuru fasulye, yüzde 2,8 ile maydanoz, yüzde 2,7 ile patates ve yüzde 1,1 ile nohut izledi.
Üreticide en çok fiyat artışı yüzde 73,7 ile fındıkta görüldü. Fındıktaki fiyat artışını yüzde 70,1 ile sivri biber, yüzde 35,8 ile kabak, yüzde 33 ile marul ve yüzde 29,4 ile kuru incir izledi.”

Üretici fiyat değişiminin nedenleri
“Nisan ayında yaşanan zirai don bu yılki fındık rekoltesini azalttı.
Yaşanan bu arz düşüşü fındık fiyatlarının yükselmesine sebep oldu.
Sivri biber ve kabakta sezon sonu gelmesi sebebiyle arz azaldı ve fiyatlar yükseldi.
Limon ihracatının kayda bağlanması, iç piyasadaki fiyat baskısını sınırlı ölçüde dengeledi ve bu da fiyatların düşüşüne sebep oldu.
Ayrıca fiyat düşüşüne erkenci çeşitlerin hasadına başlanması da etken oldu.
Arz artışı nedeniyle üreticide kuru fasulye fiyatlarında düşüş gerçekleşti.”

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), her ay düzenli olarak yayımladığı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ve Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) sonuçlarını kamuoyuyla paylaştı. Enflasyon, ağustosta aylık bazda yüzde 2.04, yıllık bazda yüzde 32.95 oldu. Enflasyon 12 aylık ortalamalara göre yüzde 39.62 oldu.
Açıklanan ağustos ayı enflasyon verileri, milyonlar için büyük önem taşıyor. Enflasyon rakamları doğrudan memur ve emekli maaş zam oranlarını ve kira artışlarını belirliyor.

ENAGrup Tüketici Fiyat Endeksi (E-TÜFE), ağustos ayında bir önceki aya göre yüzde 3,23 oranında arttı. Yıllık enflasyon artış oranı ise 65,49 olarak hesaplandı.
ENAG’a göre temmuz ayında enflasyon yüzde 3,75 artmış; son 12 aylık artış ise yüzde 65,15 olarak gerçekleşmişti.

İstanbul Ticaret Odası (İTO) verilerine göre, ağustos ayında perakende fiyatlarda yıllık enflasyon yüzde 40.83 olarak gerçekleşti. Aylık bazda ise 1.84’lük bir artış kaydedildi.

TÜİK enflasyon verileri
En yüksek ağırlığa sahip 3 ana harcama grubunun yıllık değişimleri; gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 33,28 artış, ulaştırmada yüzde 24,86 artış ve konutta yüzde 53,27 artış olarak gerçekleşti. İlgili ana grupların yıllık değişime olan etkileri ise gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 7,97, ulaştırmada yüzde 4,10 ve konutta yüzde 8,12 oldu.
En yüksek ağırlığa sahip 3 ana harcama grubunun aylık değişimleri; gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 3,02 artış, ulaştırmada yüzde 1,55 artış ve konutta yüzde 2,66 artış olarak gerçekleşti. İlgili ana grupların aylık değişime olan etkileri ise gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 0,72, ulaştırmada yüzde 0,24 ve konutta yüzde 0,46 oldu.

“Özgür Mikrofon” bölümünde yapılan çalışmaya göre, geçen yıl aralık ayında 22 bin 104 liraya oluşturulan temel mutfak ve temizlik sepetinin maliyeti, 1 Eylül 2025 itibarıyla 28 bin liraya yükseldi.
Böylece 8 aylık dönemde yüzde 26,7’lik bir mutfak enflasyonu oluştu. Çalışmanın kira, fatura, eğitim ve sağlık giderlerini içermediği, yalnızca mutfak ve temizlik ürünleri üzerinden hesaplandığı vurgulandı.

Emekçinin gıdası makarna da bile yüzde 28 artış oldu
Özgür Mikrofon bölümünde ağustos ayı enflasyonu şu sözlerle aktarıldı:
Aralık ayından bu yana meyvelerde yüzde 171, sebzelerde yüzde 78, et ve balıkta yüzde 62, süt ve süt ürünlerinde yüzde 32, yağlarda yüzde 33, bakliyatta yüzde 15, un, pirinç ve makarna gibi ürünlerde ise yüzde 28’lik artış kaydedildi.
5 kilogram unun 150 liradan 193 liraya, 5 kilogram pirincin 250 liradan 322 liraya, 5 litrelik ayçiçek yağının 300 liradan 399 liraya, 30’lu yumurtanın ise 90 liradan 119 liraya çıktı. Dana kıymanın 2 kilogramının 1000 liradan 1620 liraya, dana kuşbaşının ise 1100 liradan 1782 liraya yükseldi.

Sepet aralık ayında 45 bin liraya ulaşacak
Son aylarda aylık artış oranının yüzde 4–4,5 bandında seyrettiğini belirtildi:
Yılın ilk altı ayında yalnızca mutfak ve temizlik ürünleri üzerinden hesaplanan ortalama enflasyonun yüzde 7,82 oldu. Enerji ve nakliye maliyetlerindeki artışların fiyatlara doğrudan yansıyor, bu nedenle aralık ayına gelindiğinde aynı sepetin yaklaşık 45 bin liraya ulaşabilecek. Böylece mutfak enflasyonunun yıllık bazda yüzde 90 ile yüzde 105 arasında gerçekleşebilir.

İTO, İstanbul’un mayıs ayı enflasyonunu açıkladı.
İstanbul Ticaret Odası (İTO), İTO 2023=100 bazlı İstanbul Tüketici Fiyat İndeksi ile Toptan Eşya Fiyatları İndeksi’nin mayıs ayı verilerini açıkladı.
Buna göre, kentte, perakende fiyat hareketlerinin göstergesi olan İTO İstanbul Tüketici Fiyat İndeksi mayısta bir önceki aya kıyasla yüzde 2,83, toptan fiyat hareketlerini yansıtan Toptan Eşya Fiyatları İndeksi ise yüzde 0,69 arttı.
Perakende fiyatlarda artış mayısta geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 46,57 olarak gerçekleşirken, toptan fiyatların yüzde 40,28 yükseldiği görüldü.

En yüksek artış gıda ve alkolsüz içeceklerde
Mayısta aylık bazda İstanbul Tüketici Fiyat İndeksi’ndeki artış oranı, gıda ve alkolsüz içecek harcamaları grubunda yüzde 3,24, konutta yüzde 3,10, eğlence ve kültür harcamalarında yüzde 2,52, çeşitli mal ve hizmetlerde yüzde 2,06, ev eşyasında yüzde 1,79, lokanta ve oteller harcama grubunda yüzde 1,7, ulaştırmada yüzde 1,12, haberleşmede yüzde 0,88, sağlık harcamalarında yüzde 0,72, giyim ve ayakkabıda yüzde 0,15 oldu.
Eğitim harcamaları yüzde 0,01 azalırken, alkollü içecekler ve tütün harcamaları grubunda değişim yaşanmadı.
Mayısta toptan fiyatlar, inşaat malzemeleri grubunda yüzde 2,47, yakacak ve enerji maddelerinde yüzde 1,85, madenlerde yüzde 0,49, kimyevi maddelerde yüzde 0,22, gıda maddelerinde yüzde 0,17 arttı.
İşlenmemiş maddeler grubunda yüzde 0,16 azalış izlenirken, mensucatta değişim yaşanmadı.
Yıllık ortalama bazda mayısta gruplar itibarıyla inşaat malzemelerinde yüzde 81,37, mensucatta yüzde 66,97, kimyevi maddelerde yüzde 40,55, gıda maddelerinde yüzde 37,55, işlenmemiş maddelerde yüzde 32,38, yakacak ve enerjide yüzde 29,85, madenlerde yüzde 23,29 artış gerçekleşti.

İstanbul Ticaret Odası (İTO), 2025 yılı nisan ayında İstanbul’da perakende fiyatları en fazla artan ve azalan ürünleri açıkladı. İTO verilerine göre, geçen ay 336 ana ürünün fiyatı takip edildi. Bu ürünlerin 216’sında artış yaşanırken, 46’sında ise düşüş görüldü.
İTO verilerine göre, İstanbul’da nisanda fiyatı bir önceki aya göre en çok artan ürün limon, en çok düşen ürün ise patlıcan oldu.

Fiyatı artan ürünlerde lider limon
Nisanda bir önceki aya göre fiyatı en fazla artan ürün yüzde 43,97 ile limon olurken, onu yüzde 41,95 ile ücretli dijital abonelikler, yüzde 36,49 ile kadın çantası, yüzde 29,32 ile kadın pardösü, yüzde 28 ile kadın iç çamaşırı ve yüzde 26,37 ile kadın elbisesi izledi.
Fiyatı en çok artan diğer ürünler ise yüzde 25,36 ile elektrik faturası, yüzde 25,29 ile erkek tişörtü, yüzde 23,99 ile kadın ayakkabısı, yüzde 21,78 ile erkek gömleği, yüzde 21,55 ile kadın gömlek/bluz oldu.
Geçen ay kadın pantolonu yüzde 18,17, cep telefonu kontör ücreti yüzde 16,99, kız çocuk elbisesi yüzde 13,99, simit yüzde 13,37, sinema-tiyatro bilet ücreti yüzde 12,93 arttı.

Fiyatı en çok düşen ürün patlıcan
Nisanda bir önceki aya göre fiyatı en çok azalan ürün yüzde 41,15 ile patlıcan olurken, onu yüzde 32,30 ile salatalık, yüzde 25,19 ile çilek, yüzde 25,05 ile taze fasulye, yüzde 22,94 ile şehirler arası otobüs bilet ücreti, yüzde 22,23 ile yeşil soğan takip etti.
Fiyatı en çok azalan diğer ürünler ise yüzde 21,41 ile sivri biber, yüzde 20,38 ile çarliston biber, yüzde 19,87 ile dolmalık biber, yüzde 14,62 ile domates salkım, yüzde 13,69 ile kabak oldu.
Geçen ay kıvırcık salata fiyatı yüzde 13,61, erkek bot yüzde 9,09, set üstü ocak yüzde 5,78, ıspanak yüzde 3,46, kaymak yüzde 1,18 azaldı.

Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu Ar-Ge birimi KAMUAR’ın fiyatlarını Türkiye’nin büyük bir bölümünde yaygın şubeleri bulunan zincir marketlerden derlediği ve halkın en fazla tükettiği 64 temel gıda maddesinden oluşan bir sepeti esas alarak hazırladığı gıda fiyatları endeksinin Nisan 2025 sonuçları açıklandı.
Gıda fiyatlarında yaşanan artış nisan ayında da ara vermeden devam etti. Gıda fiyatları nisanda bir önceki aya göre yüzde 1,7 oranında arttı. Son 59 aydır aralıksız olarak artan gıda fiyatlarında, yılın ilk dört ayında toplam yüzde 15,6 oranında artış oldu, yıllık artış ise yüzde 53,5 oldu.  Nisan 2025 itibariyle son 12 aylık ortalama fiyatlar ise bir önceki 12 ayın ortalamasına göre yüzde 65,1 oranında arttı.

Açlık riski büyüyor
Yüksek enflasyon sürecinin en ağır faturasını gıda fiyatları yüzünden ücretliler, dar gelirliler ve yoksullar ödemeye devam ediyor. Sabit gelirli vatandaşlar bu faturayı, gıdaya daha fazla para ayırabilmek için, eğitim, sağlık, giyim, barınma ve benzeri diğer temel ihtiyaçlarına yönelik harcamalarını kısarak ödüyorlar.

Türkiye’nin, içinde bulunduğu ve ne zaman sona ereceği tahmin edilemeyen enflasyon sarmalına sürüklendiği Eylül 2021’den bu yana gıda fiyatları yüzde 1.187 oranında arttı. Eylül 2021’de 100 liraya satın alınan bir gıda sepeti için vatandaşlar bu yıl ocak ayında 1.159 lira, şubat ayında 1.185 lira, martta 1.265 lira ve nisanda ise1.287 lira ödemek zorunda kaldılar.
Gerek gıda fiyatlarında gerekse de genel enflasyon oranlarında yıllık olarak baz etkisiyle yaşanan düşüşler, fiyatların, dolayısıyla hayat pahalılığının azaldığı anlamına gelmiyor. Aksine fiyatlar, artış oranı önceki aylara göre azalsa da artmaya devam ediyor. Diğer bir ifadeyle hızı düşse bile sabit gelirlilerin, kazandığı aylık ve ücretlerin satın alma gücü azalıyor ve yoksullaşma süreci devam ediyor.
Eylül 2021’den bu yana kamu çalışanlarının ücretlerinde yüzde 881,5 oranında artış yapıldı. Diğer bir ifadeyle söz gelimi Eylül 2021’de 100 lira olan ortalama kamu çalışanı ücreti Nisan 2025 itibariyle 982 lira düzeyine çıktı. Ücretlerindeki artış gıda fiyatlarındaki artışı bile karşılamaya yetmeyen kamu çalışanlarının alım gücü gıda fiyatlarına karşı erimeye devam ediyor.  Nitekim bu yıl ocak ayında kamu çalışanlarına geçmiş enflasyon farkı hariç yapılan yüzde 6 oranındaki toplu sözleşme zammının tamamı daha ilk iki aydında eridi. Çalışanlar mart ayından itibaren devletten alacaklı konumuna geldi.
Birleşik Kamu-İş’in gıda fiyatları endeksi Haziran 2020’den bu yana, yani 59 aydır aralıksız olarak bir önceki aya göre artıyor. Bu 59 aylık dönemde gıda fiyatları 17 katı arttı. Gıda fiyatlarındaki bu aralıksız artış Haziran 2020’de 100 liraya alınan bir sepet gıda maddesinin bugün1.882 liraya alınabilir hale getirdi.

Aylık fiyat artışı
Nisan ayında yağ ve sebze grupları dışındaki tüm harcama gruplarında fiyatlar değişik oranlarda arttı.

Ekmek-pirinç-un-bulgur harcamaları nisanda, bir önceki aya göre yüzde 0,9 oranında artarken, et ve balık grubu harcamalarında yüzde 4,4 oranında yükseliş oldu. Süt, süt ürünleri ile yumurta grubunda fiyatlar bir önceki aya göre yüzde 0,6 oranında zamlandı. Tereyağı dışındaki yağ harcamaları ise ay çiçeği yağı fiyatlarındaki düşüşe bağlı olarak önceki aya göre yüzde 1,8 oranında azaldı.
Meyve fiyatlarının yüzde 7,7 oranında yükseldiği nisanda sebze fiyatlarında ise bir önceki aya göre yüzde 2,4 oranında düşüş kaydedildi.
Bakliyat fiyatlarının önceki aya göre yüzde 2,6 oranında arttığı nisan ayında salça, zeytin, bal, çay, tuz ve benzeri işlenmiş gıda maddelerinden oluşan diğer gıda fiyatları ise yüzde 0,3 oranında yükseldi.
Vatandaşlar mevcut gıda tüketim alışkanlıklarına göre seçilen 64 gıda maddesinden oluşturulan gıda sepetini satın alabilmek için nisanda bir önceki aya göre yüzde 1,7 oranında daha fazla para ödemek zorunda kaldı.

Dört aylık değişim
Gıda fiyatları bu yıl ocak ayında yüzde 4, şubatta yüzde 2,2, martta ise yüzde 6,8 oranında artmıştı. Nisandaki yüzde 1,7 artışla birlikte ocak-nisan dönemindeki toplam artış ise yüzde 15,6 olarak gerçekleşti.
İlk dört ayda ekmek, pirinç, un, bulgur, makarna fiyatlarında ortalama yüzde 7,2, beyaz ve kırmızı et fiyatlarında yüzde 23, süt, süt ürünleri ve yumurta fiyatlarında yüzde 16,7 artış oldu. Yağ fiyatlarında yüzde 3,3 oranında düşüş oldu. Meyve fiyatları yüzde 27, sebze fiyatları yüzde 21,8, bakliyat yüzde 8,4 ve diğer işlenmiş gıda fiyatları da yüzde 3,8 oranında yükseldi.

Yıllık değişim
Ekmek, un, bulgur, makarna fiyatları bu yıl nisan ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 42,5, et-balık fiyatları 31,1, süt ve süt ürünleri ile yumurta fiyatları yüzde 32,9 oranlarında artış gösterdi. Bir yıl öncesine göre yağ fiyatları yüzde 23,1 oranında zamlandı. Meyve fiyatları yüzde 145,7, sebze fiyatları ise yüzde 149,5 oranında yükseldi. Bakliyat fiyatları son bir yılda yüzde 18,7, diğer gıda fiyatları ise yüzde 32,2 oranında arttı.
Gıda fiyatlarında yıllık olarak yüzde 53,5 oranında artış oldu.

Yıllık ortalama artış
Nisan 2025 sonu itibariyle son 12 aydaki ortalama gıda fiyatları, Nisan 2024 sonu itibariyle son 12 aylık ortalama fiyatlara göre ise yüzde 65,1 oranında arttı.
12 aylık ortalama fiyat artışı ekmek, un, bulgur, makarna fiyatlarında yüzde 46,2, et-balık fiyatlarında 45,3, süt ve süt ürünleri ile yumurta fiyatlarında yüzde 40,3 oldu. Yıllık ortalamalara göre yağ fiyatları yüzde 52,1, meyve fiyatları yüzde 124,3, sebze fiyatları ise yüzde 174,5 oranında arttı. Bakliyatta son 12 aylık ortalama fiyatlar bir önceki 12 aylık döneme göre yüzde 35,9, diğer gıda fiyatları ise yüzde 49,1 oranında zamlandı.

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV) verilerine göre, gıda enflasyonu aylık bazda artış gösterdi.
TEPAV, Şubat 2025 dönemi için gıda fiyat endeksi verilerini açıkladı. Buna göre; TEPAV Gıda Fiyat Endeksi (TEGE), Şubat 2025’te bir önceki aya göre yüzde 3,70 artış gösterdi.
Ocak ve şubat aylarında ölçülen aylık gıda enflasyonu Mart 2024’ten bu yana en yüksek seviyelerde gerçekleşti.

Fiyatı en çok artan ve azalan ürünler
Şubat ayında taze meyve ve sebze kategorisinde fiyatı en çok düşen ürünler karnabahar, kıvırcık ve kırmızı lahana olurken; nar, kabak ve portakal fiyatlarında yüksek artışlar kaydedildi.
Taze meyve ve sebze kategorisi dışındaki ürünlerde ise en fazla fiyat artışı balık, kağıtlı şeker ve yufkada gözlemlenirken; çay, hazır kahve ve ay çekirdeğinde de fiyat düşüşleri tespit edildi.

Nasıl hesaplandı?
1-28 Şubat 2025 dönemi için 28 Şubat 2025 tarihi itibarıyla diğer kuruluşlar tarafından hesaplanan gıda enflasyonunda; TÜRK-İŞ mutfak enflasyonu ile yüzde 5,39, İTO Ücretliler Geçinme Endeksi (ÜGE) ile yüzde 2,55 oldu. Yıllık gıda enflasyonu ise TEGE ile yüzde 30,8, TÜRK-İŞ mutfak enflasyonu ile yüzde 43,5, İTO ÜGE ile yüzde 42,4 olarak hesaplandı.

Kaynak: BirGün

“İşçi, memur ve emekli enflasyonun altında ezilmeye devam ediyor”
2024 Aralık dönemine ait TÜİK Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) 3 Ocak 2025’te yayımlandı. TÜİK verilerine göre TÜFE’deki (2003:100) değişim oranı 2024 Aralık’ta bir önceki aya göre yüzde 1,03 ve bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 44,38 oldu. 12 aylık ortalamalara göre enflasyon ise yüzde 58,51 olarak açıklandı.
2024 Kasım döneminde en yüksek fiyat artışı yıllık yüzde 91,64 ile eğitim oldu. İkinci en yüksek fiyat artışının görüldüğü harcama grubu yıllık yüzde 69,03 artışla konut olurken üçüncü harcama grubu ise yüzde 57,13 ile lokanta ve oteller oldu.
Memur maaşlarını ve emekli aylıklarını belirleyecek olan altı aylık tüketici enflasyonu ise yüzde 15,75 oldu. İşçi ve Bağ-Kur emeklileri için yüzde 15,75 artış uygulanırken, memur ve memur emeklilerin maaş ve aylık artışları toplu sözleşme hükmü nedeniyle yüzde 11,54’te kaldı.
TÜİK, DİSK tarafından açılan ve kazanılan davaya rağmen yargı kararını uygulamıyor ve madde fiyat listesini açıklamıyor. TÜİK, şaibeli verileriyle milyonların ekmeğiyle oynuyor. İşçi, memur ve emekli enflasyonun altında ezilmeye devam ediyor. Öte yandan madde fiyatları halen karartılmış durumda. Bu nedenle enflasyon oranını hesaplanmasına kaynak teşkil eden madde fiyat listesi görülemiyor.

Zenginin ve yoksulun enflasyon farkı büyük!
Resmi gıda enflasyonu yüzde 43,58 iken dar gelirlinin gıda enflasyonu yüzde 60-77 bandında!

TÜİK, Aralık 2024 döneminde gıda enflasyonunu yüzde 43,58 olarak açıkladı. Ancak bu enflasyon halkın hissettiği gerçek enflasyonu yansıtmaktan oldukça uzak bir oran. DİSK-AR’ın  TÜİK verilerinden yararlanarak yaptığı hesaplamaya göre emeklilerde gıda enflasyonu yüzde 60 oldu. Üçüncü yüzde 20’lik gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 48,7 olurken, düşük gelirli ikinci yüzde 20’lik grubun gıda enflasyonu yüzde 60,9 ve en yoksul yüzde 20’lik gelir grubun gıda enflasyonu ise yüzde 77,4 olarak gerçekleşti. Son bir yıllık seri, ortalama resmi enflasyon ile en yoksul kesimin enflasyonu arasında ciddi bir fark olduğunu gösteriyor.

Gelir düştükçe gıda enflasyonu yükü artıyor
Yüksek gelir gruplarının daha düşük gıda enflasyonu hissettiği görülüyor. Dördüncü (yüksek) yüzde 20’lik gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 42,5 olurken, en yüksek gelir grubunun gıda enflasyonu ise yüzde 30,7 oldu. Böylece en yoksul gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 77,4 olurken, en yüksek gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 30 düzeyinde kaldı. Bu durum enflasyonun gelir gruplarına, farklı toplumsal kesim ve sınıflara göre önemli ölçüde farklı hissedildiğini ortaya koyuyor.
Gıda enflasyonunda olduğu gibi resmi ortalama enflasyon oranları da düşük gelirlilerin, emekçilerin günlük yaşamda karşılaştığı ve hissettiği oranlar değildir. Uluslararası alanda Avrupa, ABD, Almanya ve Japonya Merkez Bankaları gibi çeşitli kuruluşlar tarafından hissedilen/algılanan ve beklenen tüketici enflasyonu düzenli olarak yayımlanıyor. Ancak TÜİK, aylık Tüketici Eğilim Anketi gerçekleştirmesine rağmen, bunun çıktısı olan “hissedilen/algılanan enflasyon”u açıklamıyor. TÜİK, uluslararası kuruluşların yaptığı gibi halkın hissettiği/algıladığı enflasyon oranı ve beklenen enflasyonu da elinde hazır bulunan verileri işleyerek yeni bir veri olarak yayımlamalıdır.  TÜİK ayrıca gelir gruplarına göre enflasyon farklılaşmasını da açıklamalıdır.

Gıda enflasyonu ile genel enflasyon farkı artıyor
TÜFE ve gıda fiyatları endeksi artmaya devam ediyor. 2005 Aralık’ta 122 olan TÜFE endeksi, Aralık 2024’te 2684’e yükseldi. 2005 Aralık’ta 116 olan gıda fiyatları endeksi ise 2024 Aralık’ta 3841’e yükseldi. Aralık 2005’te yüzde 7,7 olan yıllık enflasyon oranı Aralık 2024’te yüzde 44,38 oldu. Aralık 2005’te yüzde 4,9 olan yıllık gıda enflasyonu ise Aralık 2024’te yüzde 43,58’e yükseldi.
Öte yandan son yıllarda gıda enflasyonu ile genel enflasyon arasındaki fark açılmaya devam ediyor. Aralık 2005’te TÜFE’yle benzer seyreden gıda fiyatları endeksi Aralık 2024’te TÜFE’nin 1157 puan üstüne çıktı.
G-4

TÜİK veri saklamaya devam ediyor
TÜİK madde fiyat listesini Haziran 2022’den bu yana açıklamadığı için ürün ve hizmet bazında ortalama fiyatlar tam olarak bilinmiyor. TÜİK, DİSK tarafından açılan ve kazanılan davaya rağmen yargı kararını uygulamayı reddetti. Bu nedenle enflasyon oranını hesaplanmasına kaynak teşkil eden madde fiyat listesi görülemiyor. Ankara Cumhuriyet Başsavcılığın hukuksuz işleme koymama kararı, TÜİK’in madde sepeti ve ortalama madde fiyatlarına ilişkin veri setini açıklama yükümlülüğünü ortadan kaldırmamaktadır. Türkiye Cumhuriyeti’nin kurumları keyfi olarak hareket edemez. TÜİK’in yöneticileri Anayasa ve yasalar gereği mahkeme kararlarını gecikmesizin yerine getirmek zorundadırlar.